We zijn samen op weg naar inclusief onderwijs. Een prachtig streven, waarbij alle leerlingen, met hun eigen mogelijkheden, kwetsbaarheden en leerstijlen, kunnen meedoen en zich gezien voelen. De bedoeling is helder: ieder kind de kans geven om zich te ontwikkelen, erbij te horen en volwaardig deel te nemen aan de samenleving. Uitval voorkomen, ieder kind mag meedoen!
In die zoektocht proberen we muren af te breken. Muren tussen regulier en speciaal onderwijs, tussen ‘wij’ en ‘zij’. Maar soms, in ons verlangen om alles gelijk te trekken, raken we iets kwijt wat juist de sleutel tot inclusie is: de erkenning van verschil.
Inclusie betekent: elkaar leren verstaan
Echt inclusief onderwijs betekent dat een leerling niet alleen fysiek aanwezig is, maar echt mee kan doen, op zijn manier. Dat betekent dat de leerling begrepen wordt, en dat er aanpassingen gedaan worden die ervoor zorgen dat een kind zich veilig voelt, zich verbonden voelt met zijn omgeving, en kán leren en ontwikkelen.
Dat begint bij het kennen van die leerling, in de volledige context waarin hij zich bevindt.
Voor jongeren met (een vermoeden van) autisme is dat vaak een extra uitdaging. Je ziet aan de buitenkant meestal niet dat ze ergens last van hebben. Hun brein verwerkt informatie anders dan de meeste leerlingen. Ze ervaren prikkels op een andere manier en ervaren stress en druk van sociale situaties. Om te zien wat deze leerlingen nodig hebben, is het nodig dat je kennis van (hun specifieke) autisme hebt, en dat je ‘anders kunt kijken’ naar gedrag dat ze laten zien.
Het lukt ouders, leerkrachten en begeleiders niet altijd om écht te zien wat deze leerlingen nodig hebben. Daarom is het krachtig om deze jongeren zelf toe te rusten met kennis en vaardigheden, zodat zij weten wat ze lastig vinden en hoe ze hun eigen weg kunnen vinden in een systeem wat (nog) niet op hen is afgestemd. Dat ze weten wat ze zelf kunnen doen, maar zeker ook wat ze aan die omgeving kunnen vragen (en uitleggen) over wat ze nodig hebben om zich goed te voelen. Om te kunnen leren. Om mee te kunnen doen!